Διπλωματικό παιχνίδι Ερντογάν ανάμεσα σε Δύση και Ανατολή – Πώς «χτίζει» την εικόνα του ειρηνοποιού
Πρόσωπο των ημερών εντός και εκτός Τουρκίας κατάφερε να γίνει ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν καθώς αναδείχθηκε σε καθοριστικό παράγοντα σε μια σειρά διπλωματικών και στρατηγικών εξελίξεων που αγγίζουν στην Ευρώπη αλλά και τη Μέση Ανατολή.
Για αρχή ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν πρότεινε την Κωνσταντινούπολη ως τόπο διεξαγωγής των συνομιλιών με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι την Πέμπτη (15/5) όπως και το 2022 στην οποία θα δώσουν το «παρών» και οι Αμερικανοί.
Η απόφαση για τη διεξαγωγή διαπραγματεύσεων υψηλού επιπέδου στην Τουρκία ενισχύει την αξιοπιστία της Άγκυρας ως ουδέτερου μεσολαβητή μεταξύ Ανατολής και Δύσης έναν ρόλο που έχει καλλιεργήσει από τις πρώτες ημέρες του πολέμου, καθώς ο Ερντογάν έχει καταφέρει να έχει καλές σχέσεις τόσο με τον Πούτιν όσο και με τον Ζελένσκι.
Αυτό γίνεται ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα των συνομιλιών καθώς προσώρας παραμένει γρίφος ποιοι είναι οι αξιωματούχοι που θα καθίσουν γύρω από το ίδιο τραπέζι. Η αβεβαιότητα πηγάζει από το γεγονός ότι το Κρεμλίνο αρνείται να ανοίξει τα χαρτιά του για το αν τελικά ο Ρώσος πρόεδρος θα δώσει το παρών ή θα εκπροσωπηθεί από κάποιον άλλο υψηλόβαθμο αξιωματούχο, όπως ο Σεργκέι Λαβρόφ. Από την πλευρά της η Ουκρανία δηλώνει ότι θέλει να γνωρίζει τη σύνθεση της ρωσικής αντιπροσωπείας πριν αποφασίσει τι θα κάνει. Ακόμα και ο ίδιος ο Τραμπ που έχει δηλώσει έτοιμος να μεταβεί στην Κωνσταντινούπολη αν χρειαστεί δηλώνει άγνοια για το αν ο Ρώσος ομόλογός του θα παραστεί.
Το PKK διαλύεται μετά δεκαετίες ένοπλου αγώνα
Μία άλλη σημαντική επιτυχία του Ερντογάν, κυρίως για το τουρκικό κοινό είναι η ανακοίνωση από το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK), μετά από δεκαετίες ένοπλου αγώνα, ότι διαλύθηκε επίσημα και κατέθεσε τα όπλα του.
Η ανακοίνωση του PKK ήρθε καθώς ο Ερντογάν επιδιώκει να εκμεταλλευτεί αυτό που θεωρεί ως ευάλωτες πλευρές των συνδεδεμένων με αυτό κουρδικών δυνάμεων στη Συρία μετά την πτώση του πρώην προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ από τους υποστηριζόμενους από την Τουρκία αντάρτες τον Δεκέμβριο. Η εξέλιξη αυτή έρχεται επίσης εν μέσω της ολοένα και πιο αποδυναμωμένης θέσης του PKK στο βόρειο Ιράκ, όπου εδρεύει, αφού εκδιώχθηκε από την Τουρκία.
Ενώ η Άγκυρα χαιρέτισε την απόφαση διάλυσης, αυτή δεν εγγυάται την ειρήνη. Το πιθανότερπ είναι ότι ανοίγει το δρόμο για τη συμφωνία ενός περίπλοκου νομικού πλαισίου για τον ασφαλή αφοπλισμό του PKK, το οποίο χαρακτηρίζεται τρομοκρατική οργάνωση από την Τουρκία και τους δυτικούς συμμάχους της.
Η Συρία ξανά στο προσκήνιο
Σε μια άλλη σημαντική εξέλιξη ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τραμπ ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ θα άρουν όλες τις κυρώσεις κατά της Συρίας, μετά τις συνομιλίες του με τον Ερντογάν.
Αν τελικά αυτό συμβεί θα μπορούσε να ανοίξει την πόρτα για προσπάθειες ανοικοδόμησης και περιφερειακής επανένταξης της χώρας έπειτα από δεκαετίες διεθνούς απομόνωσης, με την Τουρκία να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στη σταθεροποίηση και την ανοικοδόμηση του νότιου γείτονά της.
Μάλιστα ο ρόλος του Ερντογάν δεν σταμάτησε εκεί. Ήταν με δική του παρέμβαση κα του πρίγκιπα Μπιν Σαλμάν της Σαουδικής Αραβίας που πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη (14/5) η συνάντηση του Αμερικανού προέδρου με τον νέο ηγέτη της Συρίας Αχμέντ Αλ Σαράα. Ο Ερντογάν μπορεί να μην ήταν φύσει παρών, αλλά συμμετείχε τηλεφωνικά.
Ιρανοί και Ευρωπαίοι συναντώνται για τα πυρηνικά
Τέλος, Ιρανοί και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι συναντώνται στην Άγκυρα την Παρασκευή (16/5) για να επαναλάβουν τις αδιέξοδες συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και την εξομάλυνση των εμπορικών σχέσεων. Αν και οι λεπτομέρειες για τη συνάντηση είναι λιγοστές, το γεγονός και μόνο ότι η Τουρκία επιλέχθηκε ως οικοδεσπότης λέει πολλά για το ποια είναι η εικόνα που βγάζει προς τα έξω και το πώς ενισχύει την άποψη ότι είναι αξιόπιστος εταίρος σε πολύπλοκες διαπραγματεύσεις.
