Τα ελληνικά νοικοκυριά δεν αποταμιεύουν – «Κουμπαράς» με κάθε νέα γέννηση η πρόταση του ΙΟΒΕ

Τη δημιουργία ενός αποταμιευτικού λογαριασμού, με κρατική ενίσχυση των καταθέσεων, για κάθε νέα γέννηση προτείνει μεταξύ άλλων το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) στο πλαίσιο της παρουσίασης της έρευνας με «Αποταμιευτικοί Λογαριασμοί Νοικοκυριών για Επενδύσεις στην Κεφαλαιαγορά».

Η μελέτη προτείνει τη δημιουργία δύο συμπληρωματικών αποταμιευτικών προγραμμάτων για τον ευρύ πληθυσμό, στο πρότυπο καλών διεθνών πρακτικών.

Τα ελληνικά νοικοκυριά δεν αποταμιεύουν

Η ελληνική οικονομία μετά την κρίση χαρακτηρίζεται από συστηματικό αποταμιευτικό «κενό» και χαμηλή συμμετοχή των ελληνικών νοικοκυριών στην οργανωμένη κεφαλαιαγορά.

Το διαχρονικό έλλειμμα αποταμίευσης που χαρακτηρίζει την ελληνική οικονομία και το οποίο περιορίζει τις δυνατότητες χρηματοδότησης παραγωγικών επενδύσεων και ενίσχυσης της αναπτυξιακής δυναμικής της χώρας, υπογράμμισε ο Γενικός Διευθυντής του ΙΟΒΕ, Καθηγητής στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, κ. Νίκος Βέττας.

Σημείωσε ότι «η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι καλά σχεδιασμένα και στοχευμένα κίνητρα για μακροχρόνια αποταμίευση μπορούν να κινητοποιήσουν ιδιωτικούς πόρους με σημαντικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία συνολικά. Οι προτεινόμενοι αποταμιευτικοί λογαριασμοί επιδιώκουν να ενισχύσουν τη συμμετοχή των νοικοκυριών στην οργανωμένη κεφαλαιαγορά, να καλλιεργήσουν οικονομική παιδεία και να συμβάλουν στη δημιουργία ισχυρότερων αποταμιευτικών βάσεων για το μέλλον.

Ο αποτελεσματικός προσδιορισμός των κινήτρων είναι κρίσιμος, ώστε τα οφέλη να είναι διατηρήσιμα και πολλαπλάσια του δημοσιονομικού κόστους σε βάθος χρόνου.»

Από την πλευρά του, ο κ. Γιάννος Κοντόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Euronext Athens ανέφερε ότι «η δημιουργία ενός σύγχρονου αποταμιευτικού λογαριασμού επενδύσεων αποτελεί μια απολύτως αναγκαία συνθήκη για τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη της ελληνικής κεφαλαιαγοράς και της οικονομίας συνολικά.

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι οι πολίτες εξοικειώνονται ουσιαστικά με την αποταμίευση και την επένδυση όταν έχουν πρόσβαση σε απλά, αξιόπιστα και μακροπρόθεσμα εργαλεία. Στόχος μας είναι η κινητοποίηση εγχώριων κεφαλαίων προς παραγωγικές επενδύσεις και η ενίσχυση της συμμετοχής των νοικοκυριών.

Σε μια περίοδο που η ελληνική οικονομία έχει ενισχύσει την εικόνα της και η κεφαλαιαγορά αναβαθμίζεται διεθνώς, πρέπει να καλλιεργήσουμε μια νέα κουλτούρα αποταμίευσης και επένδυσης που θα δημιουργεί μακροπρόθεσμη αξία για όλους τους πολίτες».

Σύμφωνα με την μελέτη, κάθε 1ευρώ δημοσιονομικού κόστους για την εφαρμογή των κινήτρων μπορεί να συντελέσει σε μέση ετήσια αύξηση του πραγματικού εθνικού εισοδήματος κατά έως και 2 ευρώ σε βάθος 5ετίας.

Παράλληλα, σε βάθος 5ετίας, με μέσο ετήσιο δημοσιονομικό κόστος περίπου 100 εκατ.ευρώ , οι καθαρές νέες επενδύσεις στην οικονομία εκτιμάται ότι μπορούν να ξεπεράσουν τα 300 εκατ. ευρώ ετησίως.

Οι προτάσεις του ΙΟΒΕ

1. Αφενός προτείνεται ένας ατομικός Αποταμιευτικός Επενδυτικός Λογαριασμός (ΑΠΕΛ) για μακροπρόθεσμες επενδύσεις σε χαρτοφυλάκια κινητών αξιών που πληρούν ορισμένα χαρακτηριστικά.

Η συμμετοχή των ιδιωτών είναι προαιρετική, και θα συνδέεται με έκπτωση φόρου, η οποία αυξάνεται με το βαθμό συμμετοχής, καθώς και με τον χρόνο διακράτησης, έως και 5 έτη. Η στόχευση είναι τα νοικοκυριά με μεσαία εισοδηματικά κλιμάκια, ενώ θα υπάρχει πλαφόν στο κίνητρο, ώστε να περιορίζεται το δημοσιονομικό κόστος.

• Δείτε αναλυτικά την έρευνα εδώ

2. Αφετέρου, προτείνεται το άνοιγμα ενός Παιδικού Αποταμιευτικού Επενδυτικού Λογαριασμού (ΠΑΠΕΛ), με τη γέννηση κάθε παιδιού, με πόρους που επενδύονται μακροπρόθεσμα σε επιλεγμένα χαρτοφυλάκια παρόμοια με τον ΑΠΕΛ.

Οι γονείς δύναται να εισφέρουν επιπλέον καταθέσεις κάθε χρόνο στον λογαριασμό του ανήλικου, για τις οποίες λαμβάνουν δημοσιονομική επιβράβευση με επιπλέον μεταβιβάσεις στον ίδιο λογαριασμό.

Οι πόροι του λογαριασμού δύνανται να χρησιμοποιηθούν χωρίς καμία φορολογική επιβάρυνση μόνο όταν το παιδί ενηλικιωθεί. Η πρόταση έτσι έχει συνέργειες και με τις πολιτικές άμβλυνσης των δημογραφικών προκλήσεων.