Σύμφωνα με την ανακοίνωση του υπουργείου, στο επίκεντρο των μέτρων του Γραφείου Ελέγχου Αλλοδαπών Περιουσιακών Στοιχείων των ΗΠΑ –του γνωστού OFAC– βρίσκεται ο Ιρανός χρηματοοικονομικός παράγοντας Αλί Ανσαρί, με έδρα το Ντουμπάι.
Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών τον κατηγορεί ότι διαχειρίζεται ένα εκτεταμένο διεθνές δίκτυο ακινήτων, επιχειρήσεων και χρηματοοικονομικών συμμετοχών, από το οποίο φέρεται να επωφελούνται ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, η οικογένειά του, στελέχη του καθεστώτος και οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης.
Παράλληλα, οι αμερικανικές αρχές επέβαλαν κυρώσεις σε τρία μεγάλα ιρανικά ανταλλακτήρια συναλλάγματος και σε πρόσωπα που συνδέονται με τη διοίκησή τους. Κατά το OFAC, οι συγκεκριμένες επιχειρήσεις μετακινούν και διατηρούν κάθε χρόνο ποσά που αντιστοιχούν σε δισεκατομμύρια δολάρια για λογαριασμό ιρανικών τραπεζών οι οποίες βρίσκονται ήδη υπό καθεστώς κυρώσεων.
Οι κατηγορίες κατά του Αλί Ανσαρί
Σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, ο Ανσαρί μετέτρεψε την υπεξαίρεση κρατικά χρηματοδοτούμενων κεφαλαίων σε ένα οργανωμένο σύστημα, διοχετεύοντας δημόσιο πλούτο σε επενδύσεις και εμπορικά περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό.
Η Ουάσινγκτον υποστηρίζει ότι ο ίδιος αξιοποίησε τις στενές σχέσεις του με ανώτατους αξιωματούχους του ιρανικού καθεστώτος, προκειμένου να πλουτίσει τόσο ο ίδιος όσο και πρόσωπα που συνδέονται με το Γραφείο του Ανώτατου Ηγέτη και τους Φρουρούς της Επανάστασης.
Ο Ανσαρί ήταν ιδιοκτήτης και διευθυντής της Ayandeh Bank, η οποία τελούσε ήδη υπό αμερικανικές κυρώσεις και διαλύθηκε από τις ιρανικές αρχές στα μέσα Οκτωβρίου του 2025. Κατά την αμερικανική εκδοχή, η τράπεζα χορηγούσε υπέρογκα δάνεια, με την υποστήριξη της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν, σε εταιρείες και επιχειρηματικά εγχειρήματα που συνδέονταν με τον ίδιο τον Ανσαρί.
Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών, ήταν η συσσώρευση χρεών δισεκατομμυρίων, σε μία περίοδο κατά την οποία ο υψηλός πληθωρισμός επιβάρυνε ήδη σημαντικά την καθημερινότητα των Ιρανών πολιτών. Την ίδια ώρα, ο Ανσαρί φέρεται να επέκτεινε μία διεθνή επιχειρηματική αυτοκρατορία για λογαριασμό του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ και άλλων ισχυρών παραγόντων του καθεστώτος.
Το διεθνές δίκτυο της Smart Global Limited
Κεντρικό ρόλο στο δίκτυο που περιγράφουν οι αμερικανικές αρχές αποδίδεται στη Smart Global Limited, εταιρεία συμμετοχών με έδρα το Σεντ Κιτς και Νέβις.
Η εταιρεία ιδρύθηκε το 2011 με την αρχική ονομασία Ziba Leisure Limited και, σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, χρησιμοποιήθηκε μαζί με πολυάριθμες εταιρείες-κελύφη και τραπεζικούς λογαριασμούς σε διαφορετικές χώρες για τη συγκέντρωση και επένδυση κεφαλαίων.
Μέσω της Smart Global Limited, ο Ανσαρί φέρεται να απέκτησε ακίνητα και εμπορικές συμμετοχές στη Γερμανία, στο Λουξεμβούργο, στην Ισπανία, στο Ηνωμένο Βασίλειο, στην Κύπρο, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και σε άλλες χώρες.
Παρότι οι συμμετοχές εμφανίζονταν στο όνομα του Ανσαρί, το OFAC υποστηρίζει ότι μεγάλο μέρος τους εξυπηρετούσε τελικά τα οικονομικά συμφέροντα του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, της οικογένειάς του, άλλων στελεχών του καθεστώτος και των Φρουρών της Επανάστασης.
Έρευνα των Financial Times, η οποία είχε δημοσιευθεί τον Ιανουάριο του 2026, είχε εντοπίσει ακίνητη περιουσία του Ανσαρί στην Ευρώπη και στο Ηνωμένο Βασίλειο συνολικής εκτιμώμενης αξίας περίπου 400 εκατ. ευρώ. Μεταξύ των περιουσιακών στοιχείων περιλαμβάνονταν ξενοδοχεία στη Γερμανία, τουριστικές εγκαταστάσεις στη Μαγιόρκα και πολυτελή ακίνητα στο Λονδίνο.
Μέσω δικηγόρου του, ο Ανσαρί είχε αρνηθεί κατηγορηματικά ότι διατηρούσε οποιαδήποτε οικονομική σχέση με τους Φρουρούς της Επανάστασης και είχε δηλώσει ότι σκόπευε να προσβάλει δικαστικά τις βρετανικές κυρώσεις που είχαν επιβληθεί σε βάρος του.
Δισεκατομμύρια μέσω «σκιωδών» ανταλλακτηρίων
Οι νέες κυρώσεις δεν περιορίζονται στον Ανσαρί και στη Smart Global Limited. Το OFAC έθεσε επίσης στο στόχαστρο τρία ιρανικά ανταλλακτήρια συναλλάγματος:
- τη Mohammad Darbani and Partners Exchange,
- τη Lavasani and Partners,
- και τη Mohsen Khandan and Partners.
Σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, τα ανταλλακτήρια αυτά είχαν συνάψει συμφωνίες ή διεκπεραίωναν συναλλαγές για λογαριασμό πολλών ιρανικών τραπεζών που βρίσκονται υπό κυρώσεις, μεταξύ των οποίων οι Bank Melli, Bank Saderat, Bank Sepah, Bank Mellat και Parsian Bank.
Μόνο η Khandan Exchange φέρεται να διατηρούσε περισσότερα από 117 εκατ. δολάρια σε ξένο νόμισμα για λογαριασμό ιρανικών τραπεζών. Συνολικά, το OFAC εκτιμά ότι τα τρία δίκτυα διαχειρίζονται κάθε χρόνο ποσά που αντιστοιχούν σε δισεκατομμύρια δολάρια.
Για την απόκρυψη των πραγματικών συναλλασσόμενων, χρησιμοποιούνταν, κατά την Ουάσινγκτον, πολλαπλά επίπεδα ενδιάμεσων και εικονικών εταιρειών. Στις κυρώσεις εντάχθηκαν επίσης η CDM Trading Limited, με έδρα το Χονγκ Κονγκ, και η Naba Alzaki Raw Materials Trading LLC, με έδρα τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τις οποίες οι ΗΠΑ χαρακτηρίζουν εταιρείες-βιτρίνες.
Τι σημαίνει η Γενική Άδεια «Y»
Μαζί με τις κυρώσεις, το OFAC εξέδωσε τη Γενική Άδεια για το Ιράν «Y», η οποία αφορά τη Smart Global Limited. Η ονομασία της άδειας ενδέχεται να δημιουργήσει την εντύπωση ότι πρόκειται για εξαίρεση ή χαλάρωση των κυρώσεων. Στην πραγματικότητα, προβλέπει μόνο μία περιορισμένη μεταβατική περίοδο για την ολοκλήρωση και τη διακοπή υφιστάμενων συναλλαγών.
Ειδικότερα, έως τις 9 Αυγούστου 2026 επιτρέπονται μόνο οι συναλλαγές που θεωρούνται συνήθεις και απολύτως αναγκαίες για τη σταδιακή απεμπλοκή από τη Smart Global Limited ή από εταιρείες στις οποίες αυτή κατέχει, άμεσα ή έμμεσα, ποσοστό τουλάχιστον 50%.
Η άδεια δεν επιτρέπει τη σύναψη νέων επιχειρηματικών συμφωνιών ούτε αίρει τις κυρώσεις. Στόχος της είναι να δοθεί χρόνος σε επιχειρήσεις, τράπεζες και άλλους συναλλασσόμενους να κλείσουν με ελεγχόμενο τρόπο εκκρεμείς συμβάσεις ή οικονομικές σχέσεις.
Οποιαδήποτε πληρωμή οφείλεται σε πρόσωπο ή εταιρεία των οποίων τα περιουσιακά στοιχεία έχουν δεσμευτεί πρέπει να κατατίθεται σε ειδικό δεσμευμένο λογαριασμό. Τα χρήματα δεν μπορούν να αποδεσμευθούν ή να χρησιμοποιηθούν ελεύθερα.
Η Γενική Άδεια «Y» δεν καλύπτει συναλλαγές με άλλα πρόσωπα ή εταιρείες που βρίσκονται υπό αμερικανικές κυρώσεις, εκτός εάν έχει εκδοθεί ξεχωριστή άδεια. Με απλά λόγια, πρόκειται για άδεια οργανωμένης εξόδου από τις συναλλαγές με τη Smart Global Limited και όχι για εξαίρεση από το καθεστώς των κυρώσεων. Η έκδοσή της επιβεβαιώθηκε από το OFAC στις 10 Ιουλίου 2026.
Τι συνεπάγονται οι κυρώσεις
Με βάση τα νέα μέτρα, όλα τα περιουσιακά στοιχεία και τα οικονομικά συμφέροντα των κατονομαζόμενων προσώπων και εταιρειών που βρίσκονται στις Ηνωμένες Πολιτείες ή ελέγχονται από Αμερικανούς πολίτες και επιχειρήσεις δεσμεύονται και πρέπει να δηλωθούν στο OFAC.
Το ίδιο ισχύει για εταιρείες στις οποίες ένα ή περισσότερα πρόσωπα υπό κυρώσεις κατέχουν συνολικά ποσοστό 50% ή μεγαλύτερο.
Οι συναλλαγές Αμερικανών πολιτών και εταιρειών με τα συγκεκριμένα πρόσωπα απαγορεύονται, εκτός εάν καλύπτονται από ειδική ή γενική άδεια. Παράλληλα, μη αμερικανικές τράπεζες και επιχειρήσεις ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωπες με κυρώσεις εάν διευκολύνουν σημαντικές συναλλαγές ή επιχειρήσουν να παρακάμψουν τους περιορισμούς.
Η Ουάσινγκτον αναφέρει ότι οι νέες καταχωρίσεις πραγματοποιήθηκαν βάσει τριών εκτελεστικών διαταγμάτων, τα οποία αφορούν τον χρηματοπιστωτικό και πετρελαϊκό τομέα του Ιράν και το Γραφείο του Ανώτατου Ηγέτη.
