CNNi: Στο παρα πέντε ακυρώθηκε χερσαία επιχείρηση των ΗΠΑ για την κατάληψη του ιρανικού ουρανίου

Σύμφωνα με τις πηγές του CNNi, o ανώτατος στρατηγός των ΗΠΑ πραγματοποίησε μια μυστική, επείγουσα επίσκεψη στα κεντρικά γραφεία της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ στη Φλόριντα στα τέλη του περασμένου μήνα, προκειμένου να ενημερωθεί αυτοπροσώπως για τα σχέδια του αμερικανικού στρατού να στείλει χερσαίες δυνάμεις στο Ιράν για να καταλάβει με τη βία το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο της χώρας, το βασικό συστατικό που απαιτείται για την κατασκευή πυρηνικού όπλου, όπως ανέφεραν στο CNNi δύο πηγές που είναι ενήμερες για το θέμα.

Οι ενημερώσεις ήταν τόσο επείγουσες και ευαίσθητες που απαιτούσαν από τον στρατηγό Νταν Κέιν, πρόεδρο του Γενικού Επιτελείου, να επιστρέψει εσπευσμένα από μια συνάντηση ανώτερων αξιωματούχων του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες, στην Τάμπα της Φλόριντα, στις 19 Μαΐου, ανέφεραν οι πηγές. Ο υψηλού επιπέδου και επείγων χαρακτήρας των ενημερώσεων υπογραμμίζει πόσο κοντά έφτασε η κυβέρνηση στο να δώσει το πράσινο φως για την υψηλού κινδύνου χερσαία επιχείρηση, ανέφεραν οι πηγές.

Ένας εκπρόσωπος του Γενικού Επιτελείου αρνήθηκε να σχολιάσει τις προετοιμασίες για μια πιθανή επιχείρηση.

Στη συνέχεια, ο Κέιν ενημέρωσε τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με τις επιλογές για μια τέτοια επιχείρηση, ανέφερε μία από τις πηγές.

Ωστόσο, ο Τραμπ έβαλε παύση, αφού προειδοποιήθηκε ότι αυτό πιθανότατα θα προκαλούσε σοβαρή αντίδραση από το Ιράν, παρατείνοντας τον πόλεμο και βυθίζοντας την παγκόσμια οικονομία σε περαιτέρω αναταραχή, ανέφεραν οι πηγές. Ο Τραμπ εξέφρασε επίσης ανησυχία για το ενδεχόμενο σημαντικού αριθμού αμερικανικών απωλειών, σύμφωνα με πηγές που είναι εξοικειωμένες με το θέμα.

Ο προχωρημένος προγραμματισμός της επιχείρησης έλαβε χώρα εν μέσω επανειλημμένων δηλώσεων του Τραμπ ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν πλησίαζαν σε συμφωνία για το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ και την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Την Πέμπτη, ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ και το Ιράν θα υπογράψουν σύντομα συμφωνία, πιθανώς το Σαββατοκύριακο.

Ωστόσο, οι συζητήσεις που έγιναν μόλις τον περασμένο μήνα σχετικά με την αποστολή χερσαίων δυνάμεων στο Ιράν δείχνουν πόσο κοντά έφτασαν οι ΗΠΑ σε μια κρίσιμη κλιμάκωση της σύγκρουσης.

«Πολύ μεγάλο ρίσκο», ανέφερε μία από τις πηγές που είναι ενήμερη για τα σχέδια της ενδεχόμενης στρατιωτικής επιχείρησης, προσθέτοντας ότι δεν ήταν έκπληξη το γεγονός ότι ο Τραμπ αποφάσισε να μην δώσει το πράσινο φως στο στρατό τον περασμένο μήνα.

Η Τεχεράνη σχεδιάζει επίσης μια οικονομική «πυρηνική επιλογή» σε περίπτωση που οι διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ αποτύχουν και ο πόλεμος ξαναρχίσει, όπως δήλωσαν στο CNNi τρία άτομα που είναι εξοικειωμένα με το θέμα: Nα πείσει τους Χούθι, την κύρια δύναμη-αντιπρόσωπο των Ιρανών στη Υεμένη, να κλείσουν το στενό Μπαμπ-αλ-Μαντάμπ, την βασική πλωτή οδό και παγκόσμιο εμπορικό σημείο-κλειδί που έχει λειτουργήσει ως ζωτική αρτηρία για τη ναυτιλία ως είσοδος στη Ερυθρά Θάλασσα εν μέσω του κλεισίματος του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν που διαρκεί μήνες.

Ένας ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης απάντησε σε αίτημα του CNNi για σχόλιο την Παρασκευή με έναν κατάλογο όρων στους οποίους το Ιράν φέρεται να είχε συμφωνήσει στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων, συμπεριλαμβανομένης της καταστροφής και απομάκρυνσης του πυρηνικού υλικού του, της διάλυσης του πυρηνικού του προγράμματος, του ανοίγματος του στενού του Ορμούζ και της διακοπής της χρηματοδότησης από το Ιράν τρομοκρατικών ομάδων — και μόνο μετά από αυτά θα λάμβανε ελάφρυνση των κυρώσεων.

Η εκδοχή του Ιράν σχετικά με το τι έχει συμφωνήσει διαφέρει σημαντικά, σύμφωνα με τα κρατικά μέσα ενημέρωσης της χώρας, τα οποία ανέφεραν ότι το Ιράν δεν θα δεσμευόταν να παραχωρήσει τη διαχείριση του Στενού του Ορμούζ και ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα απαιτούσε την άμεση αποδέσμευση 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων από τα δεσμευμένα κεφάλαια του Ιράν.

Το ουράνιο του Ιράν

Η εξασφάλιση του εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν ξεχωρίζει ως ένας από τους πρωταρχικούς στόχους του Τραμπ που δεν έχει επιτευχθεί μέχρι σήμερα, είτε μέσω διαπραγματεύσεων είτε με στρατιωτική δύναμη.

Ενώ ο Τραμπ έχει επανειλημμένα αφήσει να εννοηθεί την πιθανότητα ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται να εισβάλουν και να καταλάβουν με τη βία το ουράνιο, διστάζει να προχωρήσει σε μια επιχείρηση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε μεγάλο αριθμό αμερικανικών απωλειών — κάτι που αμφιβάλλει ότι θα υποστήριζε ο αμερικανικός λαός.

Μιλώντας στο Fox News για μια άλλη πιθανή στρατιωτική επιλογή των ΗΠΑ που πιθανότατα θα οδηγούσε σε υψηλό αριθμό θυμάτων — την κατάληψη του ιρανικού κόμβου εξαγωγής πετρελαίου στο νησί Χαργκ — ο Τραμπ δήλωσε την Πέμπτη ότι «δεν ξέρω αν η Αμερική έχει το θάρρος να το κάνει».

Παρά τους κινδύνους, μια αποστολή για την κατάσχεση του εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν — ιδίως των 970 λιβρών που έχει συγκεντρώσει σε υψηλή συγκέντρωση, σχεδόν σε βαθμό κατάλληλο για όπλα — δεν έχει αποκλειστεί εντελώς.

Η απογοήτευση του Τραμπ αυξάνεται καθώς το Ιράν καθυστερεί να δεσμευτεί για μια συμφωνία που θα οδηγούσε τη χώρα να κάνει σημαντικές παραχωρήσεις όσον αφορά το πυρηνικό της πρόγραμμα, συμπεριλαμβανομένης της οικειοθελούς παράδοσης των αποθεμάτων του σε υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο. Τα αποθέματα αυτά βρίσκονται διάσπαρτα σε διάφορες ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, κυρίως στα συγκροτήματα του Ισφαχάν, του Νατάνζ και του Φόρντο, και είναι θαμμένα βαθιά μέσα σε σήραγγες, όπως ανέφεραν πηγές στο CNNi.

Πυρηνικοί εμπειρογνώμονες έχουν εκφράσει σκεπτικισμό ως προς το αν μια αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση θα μπορούσε να εντοπίσει και να επαληθεύσει όλο το ουράνιο, πόσο μάλλον να το απομακρύνει με ασφάλεια και πλήρως υπό εχθρικές συνθήκες. Το υλικό πιστεύεται ότι παραμένει σε μορφή αερίου, όπως ήταν κατά την τελευταία επαλήθευση του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας τον Ιούνιο του 2025, ανέφερε το CNNi.

Το Ιράν απέκλεισε τους διεθνείς πυρηνικούς επιθεωρητές τον επόμενο μήνα, μετά τις κοινές αεροπορικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ στις εγκαταστάσεις του. Οι επιθέσεις αυτές προκάλεσαν ζημιές στις πυρηνικές εγκαταστάσεις, αλλά δεν κατέστρεψαν όλο το πυρηνικό υλικό, το οποίο παρέμεινε σε υπόγειες σήραγγες, σύμφωνα με το CNNi.

Ο γενικός διευθυντής του ΔΟΑΕ, Ραφαέλ Μαριάνο Γκρόσι, προειδοποίησε σε πρόσφατη συνέντευξή του ότι τα υπάρχοντα αποθέματα θα μπορούσαν να επιτρέψουν στο Ιράν να κατασκευάσει έως και 10 πυρηνικές βόμβες, σε περίπτωση που αποφασίσει να στρατιωτικοποιήσει το πρόγραμμά του.

Η αμερικανική κοινότητα πληροφοριών είναι επίσης σίγουρη ότι γνωρίζει πού βρίσκονται όλα αυτά, χάρη κυρίως στη συνεχή εναέρια επιτήρηση, σύμφωνα με δύο πηγές. Εκτός από το υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο, το Ιράν διαθέτει σημαντικά αποθέματα υλικού χαμηλής ποιότητας που θα μπορούσαν να μετατραπούν σε «βρώμικη βόμβα» ικανή να προκαλέσει σημαντικές ζημιές, σύμφωνα με πολλές πηγές που έχουν ενημερωθεί για το θέμα. Μέχρι στιγμής, οι διαπραγματεύσεις έχουν επικεντρωθεί στο υψηλά εμπλουτισμένο ουράνιο, το οποίο είναι πιο κοντά στην ποιότητα που απαιτείται για την κατασκευή όπλων.

«Ουσιαστικά θα έπρεπε να εισβάλουμε»

Ωστόσο, η φυσική εξασφάλιση του ουρανίου θα απαιτούσε σημαντική αμερικανική δύναμη εδάφους, συμπεριλαμβανομένων εκατοντάδων ειδικών δυνάμεων, ανέφερε το CNNi.

«Θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο να ψαρέψουμε μέσα σε αυτά τα τούνελ και όλα τα βαρέλια», είπε μια πηγή. «Θα έπρεπε να δημιουργήσουμε μια μαζική παρουσία. Ουσιαστικά, θα έπρεπε να εισβάλουμε».

Οι αμερικανοί στρατιωτικοί διοικητές έχουν καθορίσει ότι μια τέτοια επιχείρηση θα κατατασσόταν μεταξύ «Υψηλού και Ακραίου» στο «Αποδεκτό Επίπεδο Κινδύνου» για τις ειδικές δυνάμεις, σύμφωνα με πηγή που είναι εξοικειωμένη με τις οδηγίες, πράγμα που σημαίνει ότι η αποστολή θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντικό αριθμό αμερικανικών απωλειών, ακόμη και αν εκτελεστεί με επιτυχία.

Ένας υψηλόβαθμος αξιωματούχος της κυβέρνησης παραδέχτηκε την Παρασκευή ότι η απομάκρυνση του υψηλού εμπλουτισμού ουρανίου, ακόμη και αν το Ιράν συμφωνήσει να το επιτρέψει, θα είναι δύσκολη — και οι τεχνικές λεπτομέρειες δεν έχουν ακόμη διευθετηθεί.

«Οι Ιρανοί δεσμεύονται να καταστρέψουν και να απομακρύνουν το εμπλουτισμένο υλικό, αλλά πώς θα γίνει αυτό; Θα χρειαστεί λίγος χρόνος για να το καταλάβουμε», δήλωσε ο αξιωματούχος. «Πρόκειται για πολύ εύφλεκτο υλικό, πολύ ασταθές υλικό. Δεν θα πάμε απλά εκεί με έναν εκσκαφέα και έναν τύπο με σακίδιο και θα αρχίσουμε να το βγάζουμε».

Κίνδυνοι από την αντίδραση του Ιράν

Εάν ξεκινήσει μια χερσαία επιχείρηση για την κατάσχεση του ουρανίου, ο κίνδυνος οικονομικής ζημίας από το κλείσιμο του στενού Bab-al-Mandab, ένα από τα αποτελέσματα για τα οποία έχουν προειδοποιήσει οι εκτιμήσεις των μυστικών υπηρεσιών, θα μπορούσε να είναι καταστροφικός για την παγκόσμια οικονομία.

Μια πηγή που είναι εξοικειωμένη με τις πρόσφατες εκτιμήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών δήλωσε στο CNN ότι είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι οι Χούτι δεν έχουν ξαναρχίσει τις μεγάλης κλίμακας επιθέσεις εναντίον αμερικανικών ή άλλων ευρωπαϊκών πλοίων, αλλά έχουν δηλώσει ότι οποιοδήποτε πλοίο με ισραηλινή σημαία ή ιδιοκτησία αποτελεί νόμιμο στόχο. Η επέκταση του εύρους των πιθανών στόχων πέρα από τα ισραηλινά πλοία θα αποτελούσε σοβαρή κλιμάκωση, σημείωσε η πηγή.

Οι Ιρανοί έχουν αποφύγει μέχρι στιγμής να επιστρατεύσουν τους Χούθι για να προχωρήσουν σε αυτό το βήμα, σύμφωνα με τις πηγές, επειδή γνωρίζουν ότι αυτό θα μπορούσε να ανατρέψει τις εν εξελίξει ειρηνευτικές συνομιλίες.

Ωστόσο, παραμένει ένα χαρτί που το Ιράν θα μπορούσε να παίξει αν η προσπάθεια επίτευξης συμφωνίας αποτύχει και οι ΗΠΑ επαναλάβουν τις πλήρεις πολεμικές επιχειρήσεις — κάτι που ο Τραμπ έχει δείξει επιφυλακτικότητα να κάνει.

Ο μόνιμος στρατός του Ιράν έχει αποδυναμωθεί σημαντικά, οπότε ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τις αμερικανικές δυνάμεις, σε περίπτωση που ο Τραμπ διατάξει μια επιχείρηση για την ανάκτηση του ουρανίου, θα ήταν πιθανώς οι τούνελ με παγίδες όπου αποθηκεύεται το υλικό, καθώς και οι πύραυλοι εδάφους-αέρος και οι πύραυλοι που εκτοξεύονται από τον ώμο, ανέφερε η πηγή. Το Ιράν διατηρεί επίσης ένα σημαντικό ποσοστό του αποθέματος των drones και των βαλλιστικών πυραύλων του, σύμφωνα με το CNNi.

Ο Κέιν και άλλοι στρατιωτικοί ηγέτες έχουν εκφράσει στο παρελθόν ανησυχίες σχετικά με την κλίμακα, την πολυπλοκότητα και τον κίνδυνο απωλειών για τις ΗΠΑ που θα μπορούσε να προκύψει από μια παρατεταμένη στρατιωτική επιχείρηση εναντίον του Ιράν. Ο ίδιος και άλλοι στο Πεντάγωνο προειδοποίησαν επίσης, πριν από την έναρξη του πολέμου των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν, ότι μια παρατεταμένη στρατιωτική εκστρατεία θα είχε σημαντικές επιπτώσεις στα αποθέματα όπλων και την στρατιωτική ετοιμότητα των ΗΠΑ.

Παρά τα προηγούμενα σχόλια του Τραμπ σχετικά με την κατάληψη του ουρανίου, ο ίδιος απέρριψε την επιλογή αυτή την Πέμπτη σε δηλώσεις του από το Οβάλ Γραφείο.

«Κανείς δεν μπορεί να πλησιάσει το ουράνιο, επειδή είναι θαμμένο κάτω από ένα βουνό», δήλωσε ο Τραμπ.