Ο Τραμπ πιέζει, το Ιράν «παίζει καθυστερήσεις» και οι αστερίσκοι κρατούν… ανυπόγραφη τη συμφωνία

Οι Ιρανοί φαίνεται πως έχουν αποφασίσει να τραβήξουν όσο περισσότερο μπορούν τη διάρκεια των συνομιλιών και επιδιώκουν μέσα από συνεχείς αντιφατικές δηλώσεις αξιωματούχων να «πληρώσουν» τον Ντόναλντ Τραμπ με το ίδιο νόμισμα. Άλλωστε αυτό είναι και ένα από τα αγαπημένα παιχνίδια του Αμερικανού προέδρου, αλλάζοντας συνεχώς τα δεδομένα του πολέμου.

Η Παρασκευή (12/6) ήταν μία ακόμη από αυτές τις ημέρες που η Ειρήνη πέρασε από «χίλια κύματα» και κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα αν οι δύο πλευρές έχουν όντως έχουν οριστικοποιήσει το τελικό κείμενο, όπως διέρρευσαν οι Πακιστανοί διαμεσολαβητές, αν έχουν συμφωνήσει έστω και στα βασικά ή αν απέχουν ακόμη πολύ από κάτι που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως «συμφωνία».

«Ανοικτό το ενδεχόμενο αλλαγών στο Μνημόνιο, καμία υπογραφή»

Ενδεικτικό της στάσης που κρατάει στην Τεχεράνη, ήταν οι δύο τοποθετήσεις του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, ο οποίος το βράδυ δήλωσε στην κρατική τηλεόραση ότι το Ιράν είναι ο νικητής του πολέμου με τις Ηνωμένες Πολιτείες και υποστήριξε ότι η χώρα εξήλθε ισχυρότερη από τη σύγκρουση.

Αναφερόμενος στις διπλωματικές διεργασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη, ο Αραγτσί σημείωσε ότι το μνημόνιο κατανόησης δεν έχει ακόμη υπογραφεί, ενώ άφησε ανοικτή την πιθανότητα να υπάρξουν αλλαγές στο περιεχόμενό του.

Παράλληλα, ανέφερε ότι τα ζητήματα που αφορούν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν θα συζητηθούν σε μεταγενέστερο στάδιο των διαπραγματεύσεων.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών πρόσθεσε ακόμη ότι στο πλαίσιο της ενδιάμεσης συμφωνίας θα ανακοινωθεί ο τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου και του Λιβάνου.

Ο ίδιος λίγο νωρίτερα σε ανάρτησή του ήταν σαφώς πιο… αισιόδοξος για το κλείσιμο της συμφωνίας, σημειώνοντας πως «Το Μνημόνιο Κατανόησης του Ισλαμαμπάντ δεν έχει υπάρξει ποτέ πιο κοντά στην οριστικοποίησή του».

Παράλληλα, σύμφωνα με το Reuters, τόνισε ότι, όσο εκκρεμεί η ολοκλήρωσή του, τα ΜΜΕ θα πρέπει να αποφεύγουν τις εικασίες σχετικά με το περιεχόμενό του. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι, «σύμφωνα με την υπεύθυνη και διαφανή προσέγγιση της χώρας, όλες οι λεπτομέρειες θα δοθούν στη δημοσιότητα στο προσεχές μέλλον».

Παράλληλα, σύμφωνα με το CNNi, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαεΐ, δήλωσε ότι έχει επιτευχθεί συμφωνία στη συντριπτική πλειονότητα των ζητημάτων που βρίσκονται στο τραπέζι των συνομιλιών: «Προς το παρόν, έχει επιτευχθεί κατανόηση για την πλειονότητα των ζητημάτων και βρισκόμαστε στο τελικό στάδιο των εσωτερικών διαβουλεύσεων», ανέφερε, σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης. «Παρακολουθώντας στενά τις θέσεις της άλλης πλευράς, θα ανακοινώσουμε τη στάση μας ανάλογα με τις συνθήκες. Ακόμη και αυτή τη στιγμή που μιλώ μαζί σας, πραγματοποιούνται συναντήσεις μεταξύ των αρμόδιων θεσμών», πρόσθεσε. Ο Μπαγαεΐ σημείωσε επίσης ότι ο χρόνος, ο τόπος και οι λεπτομέρειες της συμφωνίας θα εξαρτηθούν από την πορεία της διπλωματικής διαδικασίας.

Αμερικανός αξιωματούχος στο CNNi: «Προχωρημένη η συμφωνία, αλλά υπάρχουν εκκρεμότητες»

Από την άλλη, ανώτερος αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης μιλώντας στο στο CNNi, διευκρίνισε διάφορα σημεία της συμφωνίας αν και υπάρχουν ορισμένες λεπτομέρειες που δεν έχουν ακόμη διευθετηθεί. Παρόλα αυτά, ο αξιωματούχος παρουσίασε μια εικόνα ότι οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν βρίσκονται σε πολύ πιο προχωρημένο στάδιο σε σχέση με τα τελευταία 24ωρα: «Νομίζω ότι έχουμε φτάσει σε ένα σημείο στο οποίο νιώθουμε όλοι καλά και οι Ιρανοί έχουν πράγματι πει: ”Εντάξει, μπορούμε να συμφωνήσουμε σε αυτό”», δήλωσε ο αξιωματούχος και ανέλυσε τα σημεία που κρίνουν τη συμφωνία:

«Το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και η άρση του αποκλεισμού των ΗΠΑ στα ιρανικά λιμάνια είναι τα βασικά σημεία του πλαισίου. Η συμφωνία θα οδηγήσει επίσης στην κατάργηση του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, συμπεριλαμβανομένης της απόκτησης εμπλουτισμένου υλικού από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Εάν υπογραφεί το Μνημόνιο Κατανόησης, θα τεθεί σε ισχύ μια περίοδος 60 ημερών για τη διεξαγωγή «τεχνικών» διαπραγματεύσεων», δήλωσε ο αξιωματούχος που απέφυγε να πάρει θέσει στο ερώτημα εάν ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, έχει υπογράψει τη συμφωνία.

Ωστόσο συνέχισε: «Το Ιράν δεσμεύεται επ’ αόριστον να μην προμηθευτεί ή αναπτύξει ποτέ πυρηνικά όπλα. Οι τεχνικές λεπτομέρειες για το πώς θα απομακρυνθεί το απόθεμα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού του Ιράν δεν έχουν ακόμη καθοριστεί. Οι συζητήσεις για το πώς θα προχωρήσουν θα πραγματοποιηθούν στον επόμενο γύρο τεχνικών συνομιλιών».

Το Ιράν θα απαλλαγεί επίσης από πολλές από τις οικονομικές κυρώσεις που δέχεται εδώ και πολλά, πολλά χρόνια «…εάν η χώρα συμμορφωθεί με τις διατάξεις του πλαισίου», δήλωσε ο αξιωματούχος.

Ερωτηθείς για το τι είχε αλλάξει από την τελευταία φορά που οι ΗΠΑ δήλωσαν ότι ήταν κοντά σε μια συμφωνία, ο αξιωματούχος επεσήμανε: «Πριν από μερικές εβδομάδες υπήρξαν πολλές προτάσεις από τους Αμερικανούς για τις οποίες είχαμε κατά κάποιο τρόπο προφορικές δεσμεύσεις και οι Ιρανοί πίστευαν ότι μπορούσαν να συνεργαστούν μαζί μας, αλλά έπρεπε να τις επεξεργαστούν εντός του συστήματός τους. Τώρα, έχουμε δει ουσιαστική πρόοδο όπου έχουν εξασφαλίσει την αποδοχή τους και όπου έχουμε ένα κείμενο Μνημονίου για το οποίο πιστεύω ότι και οι δύο πλευρές αισθάνονται καλά».

Ο αξιωματούχος ανέφερε και επιγραμματικά τους ακόλουθους όρους, στους οποίους, όπως είπε, το Ιράν είχε συμφωνήσει:

• Τα πυρηνικά υλικά θα καταστραφούν και θα απομακρυνθούν
• Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν θα καταργηθεί
• Δεν θα αποδεσμευτούν χρήματα του Ιράν έως ότου εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του
• Τα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνουν ανοιχτά
• Δεν θα επιτρέπεται η χρηματοδότηση τρομοκρατικών ομάδων από το Ιράν

Ο αξιωματούχος χαρακτήρισε τη συμφωνία αυτή ως «συμφωνία βασισμένη στην απόδοση».

«Το Μνημόνιο περιλαμβάνει και τον Λίβανο»

Ο υψηλόβαθμος αξιωματούχος των ΗΠΑ πρόσθεσε ότι η συμφωνία που συζητείται με το Ιράν «περιλαμβάνει και τον Λίβανο», δηλώνοντας αισιόδοξος ότι το τελικό αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων θα είναι αποδεκτό επίσης στο Ισραήλ και στις χώρες του Κόλπου.

Όσο για το εάν θα υπογραφεί η συμφωνία μέσα στο Σαββατοκύριακο ή μέχρι τη Δευτέρα, ο αξιωματούχος εκτίμησε πως: «σήμερα είμαστε στο 80 με 85%, αλλά όχι στο 100%. Δεν έχουν διασχίσει ακόμη τη γραμμή τερματισμού».

Πακιστάν: «Οι δύο πλευρές έχουν καταλήξει στο τελικό κείμενο»

Την ίδια ώρα, ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ, δήλωσε ότι Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν έχουν καταλήξει σε κοινά αποδεκτό τελικό κείμενο ειρηνευτικής συμφωνίας.

Το Πακιστάν, το οποίο έχει διαδραματίσει ρόλο μεσολαβητή κατά τη διάρκεια των συνομιλιών μεταξύ των δύο πλευρών, εργάζεται τώρα για να «οριστικοποιήσει τα επόμενα βήματα», έγραψε ο Σαρίφ σε ανάρτησή του στο X.

Ο Σαρίφ καταδίκασε επίσης αυτό που χαρακτήρισε ως «αδιάκοπη εκστρατεία παραπληροφόρησης που διεξάγεται από όσους θέλουν να σαμποτάρουν τη συμφωνία ειρήνης».

«Η ειρήνη δεν ήταν ποτέ τόσο κοντά όσο είναι τώρα», πρόσθεσε. Υπενθυμίζεται πως πριν από την δήλωση του πρωθυπουργού του Πακιστάν, το θέμα της συμφωνίας παρέμενε θολό με τον Τραμπ να τονίζει ότι η συμφωνία έχει «κλειδώσει» και αναμένεται η υπογραφή της και το Ιράν να διαψεύδει.

Οι ανατροπές, οι απειλές και οι διαψεύσεις

Νωρίτερα η Τεχεράνη έδωσε στη δημοσιότητα ένα σχέδιο συμφωνίας 14 σημείων με τις ΗΠΑ στο οποίο περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, η άρση των κυρώσεων, η απόσυρση των αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων σε περιοχές γύρω από το Ιράν και ο τερματισμός του ναυτικού αποκλεισμού. «Το σχέδιο πρέπει να οριστικοποιηθεί στα αρμόδια θεσμικά όργανα» διευκρινίζεται.

Ακολούθησε η άμεση και σφοδρή επίθεση που εξαπέλυσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, κατηγορώντας την Τεχεράνη ότι διέρρευσε στα «fake news» όρους που, όπως υποστήριξε, δεν έχουν καμία σχέση με εκείνους που είχαν συμφωνηθεί γραπτώς.

«Καλό θα ήταν οι Ιρανοί να συμμαζευτούν, και γρήγορα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Από την άλλη, το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Fars διέψευσε την πληροφορία περί υπογραφών, επικαλούμενο πηγή που πρόσκειται στην ιρανική διαπραγματευτική ομάδα, όπως και τις αναφορές για υπογραφή συμφωνίας με τις ΗΠΑ μεθαύριο Κυριακή ή το αργότερο τη Δευτέρα στη Γενεύη.

Λίγο αργότερα πάντως, ο ίδιος ο Τραμπ σε επικοινωνία που είχε με το Axios, ανέφερε ότι η συμφωνία με το Ιράν θα μπορούσε όντως να υπογραφεί μέσα στο Σαββατοκύριακο ή έως τη Δευτέρα, παρά τις διαδοχικές ανατροπές και τις αντιφατικές διαρροές γύρω από το περιεχόμενό της.

Ο Τραμπ ισχυρίστηκε επίσης ότι η ιρανική πλευρά «ζήτησε συγγνώμη ιδιωτικά για τη διάδοση ψευδών πληροφοριών», χωρίς να είναι σαφές με ποιον τρόπο μεταφέρθηκε ένα τέτοιο μήνυμα. Παρά τις εντάσεις και τις αντικρουόμενες πληροφορίες, επέμεινε ότι η υπογραφή της συμφωνίας μπορεί να γίνει μέσα στις επόμενες ημέρες.