Νότια Αφρική: Εκδηλώσεις και διαμαρτυρίες για τις εννέα νεκρές γυναίκες – Έρευνες για τις δολοφονίες

Μαζική ήταν η συμμετοχή των Νοτιοαφρικανών στις εκδηλώσεις μνήμης μετά τις δολοφονίες εννέα γυναικών κοντά στο Γιοχάνεσμπουργκ, μια σειρά εγκλημάτων που έχει προκαλέσει οργή και φόβο στην κοινή γνώμη της χώρας.  

Η αστυνομία έχει εντοπίσει τους τελευταίους δύο μήνες εννέα πτώματα γυναικών στη συνοικία Εκουρχουλένι, ανατολικά του Γιοχάνεσμπουργκ και ερευνά αν οι φόνοι αυτοί συνδέονται. Τα περισσότερα θύματα είναι 20 με 40 ετών και πολλά βρέθηκαν χωρίς ρούχα και με ενδείξεις ότι είχαν υποστεί σεξουαλική βία.

Το πρωί του Σαββάτου (19/9) πραγματοποιήθηκε στο Γιοχάνεσμπουργκ αγώνας δρόμου στη μνήμη ενός από τα θύματα, της Ελίζαμπεθ Μοσελακγκόμο, η οποία εξαφανίστηκε αφού είχε βγει για τζόκινγκ και εντοπίστηκε μέρες αργότερα. Οι συμμετέχοντες άναψαν κεριά και κρατούσαν πανό που έγραφε: «Αρκετά. Σταματήστε τις γυναικοκτονίες».

«Είμαστε εδώ διότι χάσαμε μία δρομέα. Αλλά δεν είμαστε ασφαλείς πουθενά», κατήγγειλε η Λεράτο Λεντσέλα, μία από τους δεκάδες ανθρώπους ντυμένους στα μαύρα που πήραν μέρος στον αγώνα δρόμου. «Δεν είμαστε ασφαλείς όταν τρέχουμε, δεν είμαστε ασφαλείς στο ταχυδρομείο, δεν είμαστε ασφαλείς σε ένα ραντεβού, δεν είμαστε ασφαλείς στα ίδια μας τα σπίτια, δεν είμαστε ασφαλείς όταν παίρνουμε ένα Uber», πρόσθεσε.

Οι φόνοι έχουν αναζωπυρώσει την οργή για τη βία που υφίστανται οι γυναίκες στη Νότια Αφρική, όπου η έμφυλη βία κηρύχθηκε πέρυσι εθνική καταστροφή. Πολλές γυναίκες καταγγέλλουν ότι παρά τη μεγάλη δημοσιότητα του θέματος και τις υποσχέσεις των ιθυνόντων δεν έχουν γίνει πολλά για την προστασία τους.

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, μία γυναίκα στις τρεις στη Νότια Αφρική – μια χώρα 62 εκατομμυρίων κατοίκων– υφίσταται σωματική ή σεξουαλική βία στη διάρκεια της ζωής της. Πρόκειται για μία από τις χώρες με τα μεγαλύτερα ποσοστά βίας εις βάρος γυναικών και παιδιών παγκοσμίως, επισημαίνει η ίδια πηγή.

«Αρκετά. Οι γυναίκες μας αξίζουν να ζουν, να περπατάνε, να τρέχουν και να υπάρχουν χωρίς φόβο», τόνισε το ίδρυμα Uyinene ⁠Mrwetyana που μάχεται κατά της έμφυλης βίας.

Ο πρόεδρος της Νότιας Αφρικής Σίριλ Ραμαφόζα δήλωσε την Πέμπτη (17/9) ότι δεν θα επιτραπεί στη χώρα να συνηθίσει αυτή τη βία και δεσμεύθηκε ότι οι έρευνες θα για τους φόνους θα είναι ενδελεχείς.

Όμως η αστυνόμευση στη Νότια Αφρική υπονομεύεται από τη διαφθορά και την απουσία πόρων. Μόλις περίπου ένας στους δέκα φόνους εξιχνιάζεται.

«Πρέπει να επανεξετάσουμε την αστυνόμευσή μας. Ο μόνος λόγος που αυτές οι εννέα γυναίκες εντοπίστηκαν είναι επειδή υπήρχε μεγαλύτερη αστυνομική παρουσία στην περιοχή. Αυτό το πρόβλημα αφορά όλη τη χώρα», τόνισε η Μερλίζ Τζόγκιατ της οργάνωσης Women for Change που πραγματοποίησε εκδήλωση στη μνήμη των θυμάτων στο Κέιπ Τάουν χθες Παρασκευή.

«Σταματήστε να εναποθέτετε την ευθύνη για την ασφάλειά μας σε εμάς», έγραψε σε ανάρτησή της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης η οργάνωση. «Οι γυναίκες δεν θα πρέπει να οργανώνουν τη ζωή τους γύρω από την προσπάθειά τους να επιβιώσουν από τη βία και να μην είναι οι επόμενες».

Ένας ύποπτος υπό κράτηση

Η αστυνομία προσφέρει αμοιβή 21.000 ευρώ για οποιαδήποτε πληροφορία που θα οδηγήσει στη σύλληψη του ή των δράστη/δραστών. Το δεύτερο μεγαλύτερο κόμμα της Νότιας Αφρικής, η Δημοκρατική Συμμαχία, ανακοίνωσε από την πλευρά του αμοιβή 26.000 ευρώ.

Στις 9 Σεπτεμβρίου ένα από τα θύματα, η Ελίζαμπεθ Μοσελακγκόμο, ηλικίας 38 ετών, άφησε την 8χρονη κόρη της μόνη στο σπίτι για να κάνει τζόκινγκ και δεν επέστρεψε ποτέ. Το πτώμα της βρέθηκε στις 12 Σεπτεμβρίου πίσω από ένα ξενοδοχείο.

Η εξαφάνισή της προσέλκυσε την προσοχή της κοινή γνώμης, μετά την κινητοποίηση στο διαδίκτυο φίλων της από μια λέσχη δρομέων προκειμένου να εντοπιστεί η γυναίκα.

Εξάλλου η εξαφάνιση της Μοσελακγκόμο αναζωπύρωσε το ενδιαφέρον για προηγούμενες αντίστοιχες υποθέσεις και οδήγησε στη συνέχεια στον εντοπισμό και άλλων πτωμάτων.

Το πρώτο θύμα ήταν μια γυναίκα 37 ετών που βρέθηκε στις 15 Ιουλίου χωρίς ρούχα και δεμένη στο Κέμπτον Παρκ. Η ανακάλυψη του πτώματος αυτού πέρασε σχεδόν απαρατήρητη σε μια χώρα όπου καταγράφονται τουλάχιστον 60 ανθρωποκτονίες την ημέρα, ένα από τα υψηλότερα ποσοστά παγκοσμίως.

Δύο ημέρες αργότερα συνελήφθη ένας ύποπτος, ο οποίος παρουσιάστηκε την Τετάρτη ενώπιον δικαστηρίου, σύμφωνα με την αστυνομία. Η Τεμπέλο Μοσικίλι, ανώτερη αξιωματούχος της νοτιοαφρικανικής αστυνομίας, δήλωσε ότι ο συλληφθείς είναι ένας αλλοδαπός, χωρίς να δώσει άλλες διευκρινίσεις.

Το δεύτερο θύμα, ηλικίας 32 ετών, εντοπίστηκε ημίγυμνο στις 24 Αυγούστου, ενώ ένα τρίτο βρέθηκε γυμνό και σε κατάσταση προχωρημένης αποσύνθεσης στις 10 Σεπτεμβρίου.

Ο Πανγιάζα Λεσούφι, ο επικεφαλής της επαρχίας όπου βρίσκεται το Γιοχάνεσμπουργκ, σχολίασε την Πέμπτη: «Κάποιος μάς κήρυξε πόλεμο και θα απαντήσουμε, δεν θα παραδοθούμε».